Miłorząb japoński: co mówią badania i jak wybrać suplement
Miłorząb japoński (Ginkgo biloba) to jedno z najstarszych drzew na świecie. Ekstrakt z jego liści wybierany jest często w nadziei na lepszą pamięć i koncentrację.
W tym artykule dowiesz się, co faktycznie pokazują badania, jak rozpoznać na etykiecie ekstrakt dobrej jakości i kiedy lepiej nie stosować miłorzębu.
W skrócie. Miłorząb japoński jest jednym z najpopularniejszych suplementów roślinnych, jednak jego wpływ na pamięć nie został jak dotąd udowodniony w stopniu, który pozwalałby cokolwiek obiecywać.¹ W dużym badaniu z udziałem osób starszych liczba przypadków demencji w grupie przyjmującej miłorząb i w grupie placebo była podobna.² Jeśli wybierasz miłorząb, szukaj standaryzowanego ekstraktu z liści „24/6”, a jeśli przyjmujesz leki rozrzedzające krew, najpierw skonsultuj się z lekarzem.³
Czym jest ekstrakt z miłorzębu?
W suplementach wykorzystuje się ekstrakt z liści miłorzębu. Zawiera on dwie grupy substancji: glikozydy flawonoidowe i laktony terpenowe.4
Najczęściej badany ekstrakt jest standaryzowany: zawiera około 24% glikozydów flawonoidowych i około 6% laktonów terpenowych.4 Na etykiecie oznacza się to jako „24/6” lub „24% / 6%”.
Przykład. Jeśli kapsułka zawiera 120 mg ekstraktu „24/6”, zawiera ona około 28,8 mg glikozydów flawonoidowych i 7,2 mg laktonów terpenowych. Jeśli na etykiecie podano tylko „sproszkowane liście miłorzębu”, nie jest to ekstrakt standaryzowany.
W liściach miłorzębu naturalnie występują kwasy ginkgolowe, które mogą wywoływać alergię. W ekstrakcie dobrej jakości ich zawartość jest ograniczona do minimum.4
Co pokazują badania?
Zapobieganie demencji. W badaniu wzięły udział 3069 osoby w wieku powyżej 75 lat. Przez około 6 lat przyjmowały one po 120 mg ekstraktu dwa razy dziennie lub placebo. Liczba przypadków demencji w obu grupach była podobna.2
Pamięć i myślenie. W przeglądach badań wyniki są niejednolite. W jednych badaniach stwierdzono niewielką korzyść, w innych żadnej.5 Dlatego miłorząb nie jest sposobem na ochronę przed zaburzeniami pamięci.
W niektórych krajach UE standaryzowany ekstrakt z miłorzębu jest zarejestrowany jako roślinny produkt leczniczy. W takim przypadku przepisuje go lekarz i on też nadzoruje jego stosowanie.4 Suplementy diety nie są przeznaczone do leczenia chorób.
Jeśli zauważasz, że Twoja pamięć się pogarsza, najpierw zgłoś się do lekarza. Zapominanie mogą powodować także inne przyczyny, na przykład niedobór witaminy B12 lub zły sen.6
Kiedy lepiej nie stosować miłorzębu?
- Przyjmujesz leki rozrzedzające krew lub aspirynę – może wzrosnąć ryzyko krwawienia.3
- Czeka Cię operacja lub zabieg stomatologiczny – odstaw miłorząb na kilka dni przed zabiegiem. Dokładny termin omów z lekarzem.4
- Jesteś w ciąży lub karmisz piersią.4
- Chorujesz na padaczkę – najpierw skonsultuj się z lekarzem.4
Najczęstsze skutki uboczne to ból głowy, zaburzenia trawienia i alergiczne reakcje skórne.3 Nie jedz surowych nasion miłorzębu i nie przyrządzaj herbaty z nieprzetworzonych liści – mogą być trujące.3
Jak wybrać suplement z miłorzębem?
- Szukaj oznaczenia „24/6”. Dzięki temu będziesz wiedzieć, że jest to ekstrakt standaryzowany.
- Zwróć uwagę na ilość ekstraktu. W badaniach najczęściej stosowano 120–240 mg ekstraktu na dobę, podzielone na 1–2 dawki.4
- Kwasy ginkgolowe. Wybieraj produkty, na których etykiecie podano ich niską zawartość.
- Nie łącz kilku produktów. Miłorząb często znajduje się w kompleksach „na pamięć”. Sprawdź skład wszystkich stosowanych produktów.
Wybrane produkty z miłorzębem
Informacja komercyjna. Poniżej przedstawiamy produkty dostępne w naszym sklepie. Nie jest to ranking skuteczności. Przed zakupem sprawdź skład i instrukcję stosowania na stronie produktu.
Ginkgo Biloba, certyfikowany ekstrakt, 120 mg - 365 kapsułek wegańskich - Life Extension
120 mg ekstraktu z liści miłorzębu w kapsułce, standaryzowanego 24/6. Na etykiecie podano, że zawartość kwasów ginkgolowych wynosi mniej niż 1 ppm. Jedna kapsułka to jedna porcja.7
Extra Strength Ginkgo, 120mg - 120 kapsułek wegańskich - Doctor's Best
120 mg ekstraktu z liści w kapsułce: 28,8 mg glikozydów flawonoidowych i 7,2 mg laktonów terpenowych. Producent zaleca 1 kapsułkę na dobę.8
Ginkgo Biloba, 60 mg – 120 tabletek – Holland & Barrett
60 mg ekstraktu w tabletce, standaryzowanego 24/6. Producent zaleca 1 tabletkę na dobę podczas posiłku. Mniejsza dawka jest wygodna dla osób początkujących.9
Ginkgo Biloba, 60 mg – 120 kaps. wegetariańskich – NOW Foods
60 mg ekstraktu standaryzowanego 24/6 oraz 200 mg sproszkowanych liści miłorzębu w kapsułce. Przed zastosowaniem sprawdź dawkę zalecaną przez producenta na stronie produktu.10
Najczęściej zadawane pytania
Po jakim czasie można odczuć działanie?
W badaniach ekstrakt stosowano najczęściej przez co najmniej 8 tygodni.4 Jednak efekt jest inny u każdej osoby, a wiele osób nie zauważa go wcale.
Czy miłorząb można stosować razem z omega-3 lub witaminą E?
Duże ilości omega-3 również mogą wpływać na krzepnięcie krwi. Jeśli przyjmujesz kilka takich suplementów lub leków, skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.3
Czy miłorząb nadaje się dla studentów przed egzaminami?
Dowodów na to, że miłorząb poprawia pamięć zdrowych młodych osób, jest za mało.5 Prostszym pierwszym krokiem jest wystarczająca ilość snu i regularne przerwy w nauce.
Źródła naukowe
- Komisja Europejska. EU Register of nutrition and health claims made on foods. ec.europa.eu
- DeKosky ST, Williamson JD, Fitzpatrick AL i wsp. Ginkgo biloba for prevention of dementia: a randomized controlled trial. JAMA. 2008;300(19):2253–2262. doi:10.1001/jama.2008.683
- NIH National Center for Complementary and Integrative Health. Ginkgo. nccih.nih.gov
- European Medicines Agency, HMPC. European Union herbal monograph on Ginkgo biloba L., folium. EMA/HMPC/321097/2012. ema.europa.eu
- Birks J, Grimley Evans J. Ginkgo biloba for cognitive impairment and dementia. Cochrane Database Syst Rev. 2009;(1):CD003120. doi:10.1002/14651858.CD003120.pub3
- NIH Office of Dietary Supplements. Vitamin B12 – Fact Sheet for Health Professionals. ods.od.nih.gov
- Life Extension. Ginkgo Biloba Certified Extract, 120 mg, 365 kapsułek. Etykieta produktu.
- Doctor's Best. Extra Strength Ginkgo, 120 mg, 120 kapsułek. Etykieta produktu.
- Holland & Barrett. Ginkgo Biloba, 60 mg, 120 tabletek. Etykieta produktu.
- NOW Foods. Ginkgo Biloba, 60 mg, 120 kapsułek. Etykieta produktu.
Zastrzeżenie. Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem lub farmaceutą. Suplementy diety nie są przeznaczone do leczenia chorób ani zapobiegania im i nie zastępują zróżnicowanej diety oraz zdrowego stylu życia. Przed zastosowaniem suplementów, zwłaszcza w okresie ciąży, karmienia piersią, w przypadku chorób przewlekłych lub przyjmowania leków, skonsultuj się z pracownikiem ochrony zdrowia.